معرفی:
این رشته به سه شاخه اصلی تقسیم می‌شود که در ایران معمولاً در دانشکده‌های مهندسی دریا تدریس می‌شوند:مهندسی کشتی (Marine Engineering): تمرکز بر سیستم‌های مکانیکی و محرکه کشتی (موتورخانه، سیستم‌های انتقال قدرت، تولید برق و…).مهندسی کشتی‌سازی (Naval Architecture): تمرکز بر طراحی بدنه، هیدرودینامیک، پایداری و سازه کشتی.مهندسی دریانوردی (Nautical Science): تمرکز بر هدایت و ناوبری کشتی (این بخش بیشتر عملیاتی و اجرایی است).

ادامه تحصیل:

این رشته در ایران تا مقطع دکتری ارائه می‌شود. گرایش‌های ارشد آن عبارتند از:
●هیدرودینامیک کشتی
●سازه‌های دریایی
●مهندسی موتورهای دریایی
●طراحی و ساخت شناورها
●مدیریت پروژه‌های دریایی
وظایف مهندس دریا:
وظایف بسته به گرایش متفاوت است:
1.در طراحی و ساخت: طراحی نقشه بدنه کشتی، محاسبات تعادل، انتخاب مواد مقاوم به خوردگی آب شور، طراحی سیستم‌های لوله‌کشی و موتورخانه.
2.در نگهداری و تعمیرات: نظارت بر عملکرد موتورهای عظیم دیزل، تعمیر سیستم‌های خنک‌کننده، مدیریت تاسیسات در کشتی‌های تجاری یا سکوهای نفتی.
3.در بخش ناوبری (مخصوص دریانوردی): تعیین مسیر، هدایت کشتی، ایمنی مسافران و محموله‌ها و مدیریت پرسنل روی عرشه.
تیپ شخصیتی مناسب:
■روحیه ماجراجو و منعطف: کار در دریا یعنی دور بودن از خانواده و تغییر محیط زندگی.
■تسلط به ریاضیات و فیزیک: محاسبات هیدرودینامیکی و ترمودینامیکی بسیار دقیق هستند.
■توانایی مدیریت بحران: در دریا، شما باید بتوانید در شرایط اضطراری (طوفان، خرابی فنی) بهترین تصمیم را بگیرید.
■تسلط به زبان انگلیسی: زبان رسمیِ دریانوردی و مهندسی دریا در سراسر جهان انگلیسی است (استانداردهای بین‌المللی IMO).
آینده شغلی:
●سازمان بنادر و دریانوردی.
●صنایع کشتی‌سازی (صدرا، ایزوایکو و…).
●شرکت‌های کشتیرانی (مثل کشتیرانی جمهوری اسلامی).
●صنایع فراساحل (نفت و گاز): کار روی سکوهای نفتی که حقوق بسیار بالایی دارند.
●نیروهای نظامی (نداجا و سپاه): طراحی و نگهداری شناورهای نظامی.
تعداد واحدها:
■مشابه سایر رشته‌های مهندسی، مقطع کارشناسی مهندسی دریا حدود ۱۴۰ واحد درسی دارد. دروس شامل مباحث پایه مهندسی (مکانیک سیالات، ترمودینامیک، استاتیک و…) و دروس تخصصی (مقاومت مصالح دریایی، طراحی کشتی، ناوبری، تئوری کشتی و…) است.
مزایا و معایب:
مزایا:
●درآمد بالا: در صورت ورود به بخش‌های نفتی یا کار بر روی کشتی‌های تجاری، درآمد ارزی و ریالی بسیار خوبی دارد.
●پرستیژ کاری: مهندسان این رشته در کل دنیا مورد احترام هستند.
●خاص بودن: تعداد فارغ‌التحصیلان این رشته نسبت به رشته‌های عمومی مثل عمران یا مکانیک کمتر است، بنابراین رقابت کاری کمتر است.
معایب:
●سختی شرایط کاری: دوری طولانی‌مدت از خانه، زندگی در محیط‌های بسته کشتی و شرایط جوی نامساعد.
●محیط کاری فیزیکی: اگر مهندس کشتی باشید، محیط کار شما پر از سروصدا، گرمای شدید موتورخانه و بوی روغن است.
●محدودیت‌های جسمی: برای بخش‌های عملیاتی و دریانوردی، استانداردهای پزشکی بسیار سخت‌گیرانه‌ای وجود دارد (مثل سلامت کامل چشم، شنوایی و…).