معرفی:
کتابداری و اطلاع‌رسانی (Library and Information Science) رشته‌ای است که به مطالعه‌یِ سازماندهی، مدیریت، بازیابی، و اشاعه‌یِ اطلاعات و دانش در منابعِ گوناگون (کتاب‌ها، مقالات، پایگاه‌هایِ داده، منابعِ دیجیتال و…) می‌پردازد. هدفِ این رشته، تسهیلِ دسترسیِ کاربران به اطلاعاتِ موردِ نیازشان و کمک به بهره‌وریِ بهتر از منابعِ اطلاعاتی است.
ادامه تحصیل:
این رشته در مقاطع مختلف تا *دکتری ادامه دارد و گرایش‌هایِ آن می‌تواند شاملِ مواردِ زیر باشد:
*کتابخانه‌هایِ عمومی: تمرکز بر خدماتِ کتابخانه‌ها به عمومِ جامعه.
*کتابخانه‌هایِ دانشگاهی و تخصصی: مدیریتِ منابعِ اطلاعاتیِ موردِ نیازِ دانشگاه‌ها، پژوهشگاه‌ها و سازمان‌ها.
*علمِ اطلاعات: تمرکز بر جنبه‌هایِ تکنولوژیک، پایگاه‌هایِ داده، و مدیریتِ اطلاعاتِ دیجیتال.
*مدیریتِ دانش: (بیشتر در مقاطعِ بالاتر) سازماندهی و به اشتراک‌گذاریِ دانشِ سازمانی.
*اطلاع‌رسانی پزشکی/حقوقی/مهندسی و…: تخصص در حوزه‌یِ خاصی از اطلاعات.

وظایف دانش‌آموختگان:

*فهرست‌نویسی و رده‌بندی: سازماندهیِ منطقیِ منابعِ اطلاعاتی (کتاب‌ها، مقالات، …) بر اساسِ سیستم‌هایِ استاندارد.
*خدماتِ مرجع: کمک به کاربران برایِ یافتنِ اطلاعاتِ موردِ نیازشان، آموزشِ نحوه‌یِ جستجو در منابعِ مختلف.
*مدیریتِ مجموعه‌ها: انتخاب، خرید، و سازماندهیِ منابعِ اطلاعاتیِ جدید.
*مدیریتِ کتابخانه: نظارت بر امورِ جاریِ کتابخانه، کارکنان و بودجه.
*مدیریتِ منابعِ دیجیتال: سازماندهی، نگهداری و ارائه‌یِ دسترسی به منابعِ الکترونیکی، پایگاه‌هایِ داده و آرشیوهایِ دیجیتال.
*آموزشِ کاربران: برگزاریِ کارگاه‌هایی برایِ آموزشِ مهارت‌هایِ سوادِ اطلاعاتی و نحوه‌یِ استفاده از منابع.
*اطلاع‌رسانیِ تخصصی: ارائه‌یِ خدماتِ جستجو و بازیابیِ اطلاعاتِ تخصصی در حوزه‌هایِ خاص (مانندِ پزشکی، حقوق، فنی).
*آرشیو و مدیریتِ اسناد: (در برخی گرایش‌ها) حفاظت و سازماندهیِ اسنادِ تاریخی و اداری.

تیپ شخصیتی مناسب:

افراد *منظم، دقیق و سازمان‌یافته که از مرتب کردن و دسته‌بندیِ اطلاعات لذت می‌برند.
کسانی که *صبور و علاقه‌مند به کمک به دیگران هستند و از ارائه‌یِ خدماتِ اطلاعاتی به کاربران لذت می‌برند.
افراد *کنجکاو و علاقه‌مند به یادگیری که به حوزه‌هایِ مختلفِ دانش علاقه‌مندند.
کسانی که *مهارتِ خوبی در جستجو و تحلیلِ اطلاعات دارند.
افراد *باکمیل و آشنا با تکنولوژی‌هایِ جدید، به خصوص با توجه به اهمیتِ روزافزونِ منابعِ دیجیتال.
افراد *منعطف که می‌توانند خود را با تغییراتِ سریع در حوزه‌یِ اطلاعات وفق دهند.

آینده شغلی:

*کتابدار: در کتابخانه‌هایِ عمومی، دانشگاهی، مدارس، مراکزِ پژوهشی، و آرشیوهایِ تخصصی.
*کارشناسِ اطلاعات: در سازمان‌ها، شرکت‌ها، و نهادهایی که نیاز به مدیریتِ اطلاعات دارند (مانندِ شرکت‌هایِ داروسازی، حقوقی، رسانه‌ای).
*مدیرِ کتابخانه یا مرکزِ اطلاعات: با کسبِ تجربه و تخصص.
*متخصصِ مدیریتِ دانش: در سازمان‌هایِ بزرگ که به دنبالِ بهینه‌سازیِ دانشِ داخلیِ خود هستند.
*متخصصِ آرشیو و مدیریتِ اسناد: در موزه‌ها، سازمان‌هایِ دولتی و خصوصی.
*فهرست‌نویس و رده‌بندِ تخصصی: برایِ پایگاه‌هایِ داده یا مجموعه‌هایِ خاص.
*متصدیِ خدماتِ مرجعِ دیجیتال: در کتابخانه‌ها و مراکزِ اطلاعاتیِ آنلاین.

تعداد واحدها:

در مقطع کارشناسی، این رشته معمولاً حدود ۱۳۰ تا ۱۴۰ واحد درسی دارد. این دروس شاملِ دروسِ عمومی، دروسِ پایه‌یِ علومِ اجتماعی و انسانی (مانندِ جامعه‌شناسی، روانشناسی، مبانیِ علمِ اطلاعات)، و دروسِ تخصصیِ کتابداری و اطلاع‌رسانی (مانندِ مبانیِ کتابداری، سازماندهیِ اطلاعات، خدماتِ مرجع، مدیریتِ کتابخانه، اطلاع‌رسانیِ تخصصی، مدیریتِ منابعِ دیجیتال) است.

مزایا و معایب:

مزایا:


*محیطِ کاریِ آرام و علمی: کتابخانه‌ها معمولاً محیط‌هایِ آرامی برایِ کار هستند.
*دسترسیِ مداوم به دانش: فرصتِ مطالعه و آشنایی با جدیدترینِ اطلاعات در حوزه‌هایِ مختلف.
*کمک بهِ دیگران: لذتِ کمک به کاربران برایِ یافتنِ اطلاعاتِ موردِ نیازشان.
*فرصتِ شغلیِ پایدار: نیاز به متخصصانِ اطلاعات در اکثرِ سازمان‌ها و مراکزِ آموزشی وجود دارد.
*تنوعِ شغلی: امکانِ فعالیت در انواعِ مختلفِ کتابخانه‌ها و مراکزِ اطلاعاتی.

معایب:

*درآمدِ اولیه: حقوقِ اولیه در برخی از کتابخانه‌ها (به خصوصِ عمومی) ممکن است خیلی بالا نباشد.
*نیاز بهِ سازگاری با تکنولوژی:* با پیشرفتِ سریعِ تکنولوژی، نیاز بهِ یادگیریِ مداومِ نرم‌افزارها و سیستم‌هایِ جدید وجود دارد.
*کارِ تکراری: برخی از وظایفِ سازماندهیِ اطلاعات ممکن است برایِ برخی افراد تکراری به نظر برسد.
*محدودیتِ در برخیِ موقعیت‌ها: در برخیِ کتابخانه‌ها یا مراکزِ کوچک، ممکن است فرصت‌هایِ پیشرفتِ شغلی محدود باشد.
*نیاز بهِ مهارت‌هایِ ارتباطی:* با وجودِ ماهیتِ علمیِ کار، مهارتِ ارتباطِ خوب با کاربران اهمیتِ زیادی دارد.