معرفی:
بیناییسنجی یا اپتومتری (Optometry) رشتهای از علوم پزشکی است که به بررسی، اندازهگیری و اصلاح عیوب بینایی میپردازد.متخصص این رشته وضعیت چشم و بینایی فرد را ارزیابی میکند و مشکلاتی مثل نزدیکبینی، دوربینی، آستیگمات، پیرچشمی و اختلالات اولیه بینایی را تشخیص میدهد و برای اصلاح آنها عینک، لنز تماسی یا روشهای مناسب دیگر را پیشنهاد میکند.بیناییسنج فقط به نسخه عینک محدود نیست؛ او میتواند بسیاری از مشکلات عملکردی بینایی را هم بررسی کند و در صورت مشاهده بیماری یا مشکل جدی، بیمار را به چشمپزشک ارجاع دهد.
ادامه تحصیل:
●کارشناسی
●کارشناسی ارشد
●دکتری تخصصیگرایشها و مسیرهای ادامه تحصیلدر مقاطع بالاتر، مسیرهای مرتبط میتواند شامل این موارد باشد:
■بیناییسنجی
■اپتومتری بالینی
■توانبخشی بینایی
■لنزهای تماسی
■علوم بینایی
■ارزیابی و درمان اختلالات بینایی
■روانسنجی و بینایی عملکردی (در بعضی مسیرهای پژوهشی)
وظایف بیناییسنج:
1.اندازهگیری دید و بررسی دقت بینایی
○سنجش دید دور و نزدیک
○بررسی قدرت تطابق چشم
2.تعیین نمره چشم○تشخیص نزدیکبینی، دوربینی و آستیگمات
○نوشتن نسخه عینک
3.تجویز لنز تماسی
○انتخاب و فیت کردن لنز
○آموزش استفاده و مراقبت از لنز
4.بررسی سلامت عملکردی چشم
○تستهای ساده و اولیه بینایی
○ارزیابی حرکات چشم، دید رنگ و دید دوچشمی
5.تشخیص مشکلات اولیه و ارجاع
○اگر نشانهای از بیماری چشمی، آبمروارید، گلوکوم، یا شبکیه دیده شود، بیمار را به چشمپزشک ارجاع میدهد
6.توانبخشی بینایی
○کمک به افرادی که دچار ضعف بینایی یا اختلالات دید هستند
7.آموزش به بیمار
○آموزش استفاده از عینک و لنز
○آموزش مراقبت از چشم و بهداشت بینایی
تیپ شخصیتی مناسب:
●دقیق و جزئینگر باشند
●حوصله و صبر بالا داشته باشند
●ارتباط خوبی با مراجعین داشته باشند
●علاقهمند به کارهای بالینی و علمی باشند
●توانایی کار با دستگاههای دقیق را داشته باشند
●منظم و مسئولیتپذیر باشند
●از کار با بیماران در سنین مختلف لذت ببرند
●دید خوبی به حل مسئله داشته باشند
●اگر کسی هم به کار درمانی علاقه دارد هم از کار در محیط آرام و دقیق خوشش میآید، بیناییسنجی میتواند مناسب باشد.
آینده شغلی:
آینده شغلی بیناییسنجی معمولاً خوب و قابل قبول است، چون نیاز به بررسی و اصلاح دید همیشه وجود دارد.محلهای کار:
■کلینیکهای بیناییسنجی
■مطبها و مراکز چشمپزشکی
■بیمارستانها
■فروشگاهها و مراکز تجویز عینک
■مراکز لنز تماسی
■مراکز توانبخشی بینایی
■مراکز آموزشی و پژوهشی
■طرحهای غربالگری بینایی
■مراکز کار با کودکان و سالمندانوضعیت بازار کاربازار کار این رشته معمولاً متوسط تا خوب است و تا حد زیادی به این موارد بستگی دارد:
●شهر محل کار
●مهارت فرد
●توانایی ارتباط با بیمار
●سابقه و اعتبار حرفهای
●داشتن مطب یا همکاری با مراکز چشمپزشکی
تعداد واحدها:
●130 تا 140 واحدساختار کلی واحدها:
●دروس عمومی
●دروس پایه مثل آناتومی، فیزیولوژی، فیزیک، اپتیک، زیستشناسی
●دروس تخصصی مثل اپتومتری، سنجش بینایی، عدسیها، لنز تماسی، بیماریهای چشم
●کارآموزی و دروس عملیمدت تحصیل
●کارشناسی: حدود 4 سال
●در مقاطع بالاتر ادامه دارد، ولی در ایران مسیر اصلی این رشته بیشتر در کارشناسی حرفهای شناخته میشود.
مزایا و معایب :
مزایای رشته بیناییسنجی:
1.کار تخصصی و علمی
2.محیط کاری نسبتاً آرام و تمیز
3.تماس مستقیم با بیمار و کمک واقعی به مردم
4.استرس کمتر نسبت به بعضی رشتههای درمانی
5.نیاز دائمی جامعه به خدمات بینایی
6.امکان کار مستقل یا در کلینیک
7.درآمد خوب در صورت مهارت و موقعیت مناسب
8.کار با دستگاههای دقیق و جذاب
معایب رشته بیناییسنجی
1.رقابت در بازار کار
2.نیاز به دقت بالا
3.وابستگی به مهارت ارتباطی
4.ممکن است در بعضی مناطق بازار اشباع باشد
5.درگیری با موارد پیچده
6.درآمد اولیه ممکن است متوسط باشد


